Nowe przepisy dotyczące stażu pracy w Polsce – 2026

Wprowadzenie do nowych przepisów o stażu pracy

Od maja 2026 roku w Polsce obowiązują nowe przepisy dotyczące stażu pracy, które mają na celu poprawę warunków zatrudnienia dla pracowników. Zmiany te wprowadzają dłuższe urlopy oraz wyższe nagrody i odprawy, co znacząco wpłynie na sytuację na rynku pracy.

Definicja stażu pracy

Staż pracy to łączny czas, w którym pracownik był zatrudniony. Nowe regulacje pozwalają na doliczenie do tego okresu również czasu spędzonego na umowach cywilnoprawnych oraz w ramach działalności gospodarczej, co wcześniej nie było brane pod uwagę.

Zmiany w długości urlopu

Od stycznia 2026 roku w sektorze publicznym oraz od maja 2026 roku w sektorze prywatnym wprowadzono istotne zmiany dotyczące długości urlopu. Pracownicy mogą teraz doliczać do swojego stażu pracy czas, który był objęty ubezpieczeniami emerytalnymi i rentowymi, a to obejmuje:

• umowy agencyjne,
• umowy zlecenia,
• działalność gospodarczą,
• członkostwo w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych,
• działalność gospodarczą za granicą.

Długość urlopu jest bezpośrednio związana z historią zatrudnienia. Pracownicy z co najmniej 10-letnim stażem mają prawo do 26 dni urlopu, podczas gdy osoby z krótszym stażem otrzymują 20 dni.

Urlop uzupełniający

Przykład: Jeśli pracownik udokumentuje 6 lat działalności oraz 5 lat na umowach zlecenia, może liczyć na 11-letni staż, co zapewnia mu wydłużony wypoczynek. Dodatkowo, jeżeli pracownik wykorzysta cały przysługujący mu 20-dniowy urlop w danym roku, a następnie osiągnie 10-letni staż pracy, ma prawo do urlopu uzupełniającego wynoszącego 6 dni.

Korzyści wynikające z aktualizacji stażu pracy

Ministerstwo Pracy, Rodziny i Polityki Społecznej podkreśla, że aktualizacja okresu aktywności zawodowej wiąże się z wieloma korzyściami, takimi jak:

• wyższy dodatek stażowy,
• prawo do nagrody jubileuszowej,
• możliwość ubiegania się o stanowiska wymagające odpowiedniego stażu,
• dłuższy okres wypowiedzenia umowy o pracę oraz wyższa odprawa.

Pracownicy mają 24 miesiące (od 1 stycznia 2026 roku w sektorze publicznym, a od 1 maja 2026 roku w sektorze prywatnym) na udokumentowanie przepracowanych lat, aby skorzystać z tych benefitów.

Procedura składania wniosków do ZUS

Najprostszy sposób na złożenie wniosku o odpowiednie zaświadczenie to skorzystanie z platformy ZUS. Wniosek (formularz USP) należy składać wyłącznie elektronicznie, przez PUE ZUS lub aplikację mZUS. ZUS wydaje zaświadczenie na podstawie danych dostępnych na koncie ubezpieczonego, co oznacza, że dostarczenie dodatkowych dokumentów nie jest konieczne.

W przypadku, gdy ZUS nie ma pełnych danych, konieczne będzie dostarczenie dokumentów potwierdzających aktywność zawodową, takich jak:

• oświadczenie od zleceniodawcy,
• umowa o wykonywaniu pracy,
• świadectwa pracy z zagranicy,
• dokumenty z instytucji ubezpieczeniowych lub podatkowych.

Wyjątki w nowych przepisach

Należy pamiętać, że nie wszystkie umowy będą uwzględnione w nowym systemie. Na przykład, umowy o dzieło nie są brane pod uwagę w kontekście aktualizacji długości zatrudnienia. Ministerstwo Pracy jasno zaznacza, że zmiany te nie wpływają na prawo do renty czy emerytury ani na wysokość tych świadczeń.

Podsumowując, aktualizacja stażu pracy przynosi wiele korzyści, jednak ważne jest, aby być świadomym szczegółowych przepisów oraz wymogów, aby móc w pełni skorzystać z nowych regulacji.